Het hoofdtrainerschap van Sanjaard Michel bij Ajax zorgt voor veel discussie. De taal, de voetbalcultuur en de vraag of een buitenlandse coach wel begrijpt hoe de Eredivisie werkt, vormen iedere keer dat een buitenlander zijn entree als coach maakt in de eredivisie voor debat. Toch laat de geschiedenis zien dat succes niet afhankelijk is van een Nederlands paspoort.
Hoewel Nederlandse clubs traditioneel vasthouden aan trainers uit eigen land, zijn er genoeg voorbeelden van buitenlandse coaches die prijzen wonnen, speelstijlen veranderden of een blijvende indruk achterlieten. Sommige deden dat bij de traditionele topclubs, anderen juist bij subtoppers.
Successen
Een van de meest succesvolle buitenlandse trainers uit de recente Eredivisiegeschiedenis is zonder twijfel Morten Olsen. De Deen stond tussen 1997 en 1998 aan het roer bij Ajax en leidde de Amsterdammers direct naar de landstitel. Zijn ploeg speelde aantrekkelijk en aanvallend voetbal en plaatste zich bovendien voor de kwartfinales van de Champions League. Olsen geldt nog altijd als een van de succesvolste buitenlandse trainers die ooit in de Eredivisie werkzaam waren.
Ook de Engelsman Vic Buckingham verdient een prominente plaats in dat rijtje. Hij werkte in de jaren vijftig en zestig bij Ajax en introduceerde een aanvallende speelstijl waarin balbezit en positiewisselingen centraal stonden. Veel historici zien Buckingham als een belangrijke inspiratiebron voor het latere totaalvoetbal dat onder Rinus Michels wereldberoemd werd. Zijn invloed reikte daarmee veel verder dan de prijzenkast alleen.
Prijzen
Een andere trainer die veel indruk maakte, was de Oostenrijker Ernst Happel. Bij Feyenoord groeide hij uit tot een clubicoon. Happel bezorgde Feyenoord in 1970 niet alleen de Europacup I, maar ook de Wereldbeker voor clubteams. Daarmee werd hij een van de grootste trainers uit de clubgeschiedenis en bewees hij dat buitenlandse coaches uitstekend kunnen aansluiten bij de Nederlandse voetbalcultuur.
Ook buiten de traditionele top drie waren er succesvolle buitenlandse trainers. De Duitser Gertjan Verbeek hoort daar overigens niet bij, maar de Duitser Frank Wormuth liet bij Heracles Almelo zien dat een andere voetbalvisie verfrissend kan werken, ondanks wisselende resultaten. De Belg Maarten Martens maakte vervolgens indruk door met AZ aantrekkelijk en aanvallend voetbal te spelen en zich direct in de subtop te nestelen. Zijn prestaties onderstrepen dat buitenlandse trainers steeds beter hun weg weten te vinden in de Eredivisie.
Teleurstellingen
Dat betekent niet dat iedere buitenlandse trainer automatisch slaagt. De Engelsman Alan Pardew kon ADO Den Haag in 2020 niet behoeden voor degradatie, terwijl de Deen Brian Priske bij Feyenoord moeite had om de verwachtingen waar te maken. Succes hangt uiteindelijk af van veel meer factoren dan nationaliteit alleen: de selectie, de clubcultuur, het geduld van de achterban en de samenwerking met de technische leiding spelen minstens zo'n grote rol.
Opvallend genoeg behoren Nederlandse clubs nog altijd tot de minst geneigde competities van Europa om een buitenlandse trainer aan te stellen. Uit onderzoek van de NOS bleek al dat slechts een klein deel van de Eredivisiecoaches in het afgelopen decennium uit het buitenland kwam. De traditionele voorkeur voor Nederlandse trainers is daarmee veel sterker dan in veel andere Europese competities.
Juist daarom ligt iedere buitenlandse trainer onder een vergrootglas. Hij moet niet alleen presteren, maar ook bewijzen dat zijn werkwijze past bij de Nederlandse voetbalcultuur. De geschiedenis laat echter zien dat de grootste successen vaak werden geboekt door coaches die nieuwe ideeën meebrachten. Van Happel en Buckingham tot Olsen: zij verrijkten het Nederlandse voetbal juist doordat zij anders naar het spel keken.
De discussie over een buitenlandse trainer zal daarom waarschijnlijk nooit verdwijnen. Maar wie de geschiedenis van de Eredivisie bekijkt, kan moeilijk volhouden dat een buitenlands paspoort een nadeel is. Integendeel: enkele van de meest succesvolle en invloedrijke trainers die ooit op de Nederlandse velden actief waren, kwamen juist van over de grens. Hun nalatenschap bewijst dat kwaliteit belangrijker is dan nationaliteit.
Dit artikel is geschreven door een geassocieerde auteur van Spotlight Sports Group. Alle voorspellingen en tips op deze pagina zijn meningen van de auteur en er is geen garantie dat ze winnen. Alle odds die op deze pagina worden weergegeven, waren correct op het moment van schrijven en kunnen op elk moment worden ingetrokken of gewijzigd.
Let op: odds kunnen onderhevig zijn aan veranderingen
